Μηλιά (Malus domestica)
Η Μηλιά είναι από τα πιο διαδεδομένα, δημοφιλή και ευρύτατα καλλιεργούμενα φυλλοβόλα καρποφόρα φυτά (2000 ποικιλίες παγκοσμίως)., Ευδοκιμεί και σε μεγάλα υψόμετρα. Διατίθενται εμβολιασμένες μηλιές σε μια σειρά υποκείμενων, καθιστώντας τις ιδανικές για καλλιέργεια σε οποιοδήποτε χώρο, ενώ μερικές καλλιεργούνται σε φυτοδοχεία. Οι ποικιλίες εμπίπτουν σε δύο κατηγορίες: επιδόρπιου και μαγειρικής, με πολλές κατάλληλες για χυμοποίηση.
- Μέγεθος : Φτάνει τα 5-12 μέτρα ύψος ανάλογα με την ποικιλία.
- Φύλλωμα: με φύλλα ελλειπτικά και μυτερή άκρη.
- Άνθη : Ανθίζει νωρίς τον Απρίλιο, με τερματικά ή πλευρικά άνθη σε βλαστούς μονοετείς για ορισμένες ποικιλίες, σε ταξιανθίες κόρυμβους με 4-6 άνθη. Άνθη 3-4 εκατοστών, 5πέταλα, με χρώματα από λευκό έως βαθύ ροζ με κίτρινους ανθήρες και έναν ύπερο.
- Θέση : Προτιμά ηλιόλουστες θέσεις, αλλά και μερική σκιά, όπου καρποφορεί λιγότερο.
- Πότισμα: ποτίζεται κανονικά σε νεαρή ηλικία, επίσης όταν εγκατασταθεί τους θερμούς μήνες και όταν αρχίζει να δένει καρπό.
- Έδαφος: Αναπτύσσεται σε γόνιμα εδάφη, καλά στραγγισμένα αργιλώδη, ύφυγρα και βαριά αργιλώδη. Προτιμά εδάφη με pH 6-7.
- Ανθεκτικότητα: Ζώνη ανθεκτικότητας (USDA/ΕΕ) 3-9. Περίπου 1000 ώρες χειμερινών θερμοκρασιών κάτω των 7°C απαιτούνται για έναρξη της ανθοφορίας. Κατά μέσο όρο, η θερμοκρασία που προκαλεί 50% ζημιά από παγετό είναι -4,25°C έως -5,30°C στο στάδιο κόκκινου μπουμπουκιού και -2,86°C έως -3,86°C στο τέλος της ανθοφορίας για 10 ποικιλίες που έχουν παρατηρηθεί σε 10 τοποθεσίες. Γενικά τα δένδρα μηλιάς μπορούν να αντέξουν μέχρι και τους -35°C στην χειμερινή περίοδο πριν την λήξη του ληθάργου και την ανθοφορία.
Όταν τα εδάφη δεν στραγγίζονται υπάρχουν προβλήματα με ασθένειες όπως η εμφάνιση έλκους. Κοινές ασθένειες ή παράσιτα είναι το ωίδιο, οι αφίδες, το φουζικλάδιο ή και ψώρα των μήλων (Venturia inaequalis), η βακτηριακή σήψη και η μαύρη κηλίδα. Επίσης ο σκώρος και οι σκουλήκια μήλων.
- Συντήρηση/φροντίδα: Εύκολο να καλλιεργηθεί συστηματικά αλλά και στον κήπο. Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για το κλάδεμα, ο ένας είναι να δώσει ώθηση στη συγκομιδή του επόμενου έτους και ο άλλος να ενισχύσει τη φετινή σοδειά. Διαμορφώνεται και σε σχήματα παλμέτας.
- Κατάλληλο: Εκτός από διατροφικό, παρουσιάζει και καλλωπιστικό ενδιαφέρον. Στη Ελλάδα καλλιεργούνται περί τις 15 ποικιλίες, με 3 ποικιλίες (ΠΟΠ) ή Προστατευμένης Γεωγραφικής Ένδειξης (ΠΓΕ), οι “Μήλα Ζαγοράς Πηλίου”, “Μήλα Ντελίσιους Πιλαφά Τριπόλεως” και “Μήλα Καστοριάς”.
